Konzervatorski nadzor nad restauracijom fasada i platoa objekta Muzeja Jugoslavije u Beogradu

Zavod za zaštitu spomenika kulture grada Beograda je u skladu sa propisanim nadležnostima od maja 2022. godine do novembra 2023. godine pratio sprovođenje utvrđenih mera tehničke zaštite za restauraciju fasada i pristupnih platoa objekta Muzeja Jugoslavije. 

Kako je saopšteno iz Zavoda, konzervatorski nadzor se vrši kontinuiranim praćenjem radova na sprovođenju utvrđenih mera tehničke zaštite u pogledu kvaliteta konzervatorsko-restauratorskih radova i verifikovanja stručnosti izvršilaca radova za odgovarajuće složene konzervatorske radove na objektu muzeja. Cilj je bio da se potpuno uvaži arhitektonsko-autorski koncept muzeja, uz zadržavanje opšteg izgleda objekta, likovno-oblikovnog izraza i materijalizacije, kao i završne obrade svih primenjenih materijala završne obrade fasada objekta i pristupnih platoa.

Restauracija i konzervacija fasada Muzeja Jugoslavije izvedena je očuvanjem svih raznorodnih materijala korišćenih na fasadama objekta muzeja, od aluminijumskog zastakljenog fasadnog platna, preko više vrsta prirodnog kamena i njihove različite finalne obrade, veštačkog kamena do primenjenih karakterističnih likovnih elemenata u vidu mozaika. Primenom adekvatne metodologije i složenih postupaka restauracije i konzervacije, kojom je rukovodila arhitekta Svetlana Marković, viši konzervator Zavoda za zaštitu spomenika kulture grada Beograda, najprimerenije je vraćen specifični izvorni autorski likovni koncept i rukopis objekta muzeja.

Zavod je uradio Predlog odluke o utvrđivanju Muzeja Jugoslavije / Muzeja „25. maj” za spomenik kulture, a danas ovaj objekat uživa status dobra pod prethodnom zaštitom kao prostor urbanističkih, arhitektonskih, društvenih, kulturno-istorijskih i dokumentarnih vrednosti. Muzej „25. maj” je sagrađen 1962. godine prema projektu arhitekte Mihajla Jankovića kao jedan od prvih namenski građenih muzejskih objekata u Beogradu i Srbiji, sa izložbenim prostorom i prostorijama za čuvanje, održavanje i rad na eksponatima (zbirke poklona tadašnjeg predsednika države Josipa Broza Tita). Podignut je kao reprezentativni objekat u kome je podjednaka pažnja posvećena kako reprezentativnom spoljašnjem izgledu tako i modernom uređenju enterijera.

Koncipiran kao objekat sa snažnim volumenima, trodelnim ravnim i blago zakošenim krovovima, više staklenom nego mermernom fasadom i fasadnim mozaikom, jedan je od retkih primera „total dizajna” u arhitekturi Beograda i Srbije. Arhitektonska forma i tehničko-tehnološke karakteristike objekta svrstavaju Muzej „25. maj” u izrazite predstavnike internacionalnog stila i jedno od najznačajnijih ostvarenja posleratne arhitekture Beograda i Jugoslavije. Autor se vešto poigrava materijalima na fasadnim platnima, povlači fasadu prizemlja u duboku senku, a belom mermernom oblogom ističe osnovne konstruktivne elemente – stubove, međuspratnu i krovnu tavanicu. Fasada izložbenog prostora izvedena je u tada novom sistemu aluminijumske zid-zavese kojom se formira efekat transparentnosti objekta, čime do izražaja dolazi centralno pozicionirani, monumentalni mozaički ansambl na pročelju (rad Boška Karanovića).

Sastavni deo arhitektonskog rešenja muzejskog zdanja predstavlja i njegovo najneposrednije okruženje, posebno plato oko i ispred muzeja, koji se proteže sve do Ulice kneza Aleksandra Karađorđevića. Odnos između arhitektonskog rešenja objekta i njegovog neposrednog okruženja sa posebnim prirodnim i likovnim vrednostima čine ga jednim od najprepoznatljivijih kulturnih ambijenata u Beogradu, navodi se u saopštenju.